Steeds vaker komt het voor dat milieu-, natuur- en bewonersgroepen door gemeentes niet-ontvankelijk worden verklaard bij bezwaar- of beroepschriften. Het gevolg is dat de bezwaren niet inhoudelijk worden behandeld. Belangen van bewoners, maar ook draagvlak en ruimtelijke kwaliteit kunnen hierdoor in het gedrang komen.
Gemeentes beroepen zich daarbij op bepaalde rechterlijke uitspraken. Soms terecht, maar meestal ten onrechte.
Terecht wordt de eis gesteld dat groepen niet alleen juridisch actief zijn, met bezwaar- en beroepschriften, maar, zoals dat dan heet, ook ‘feitelijke activiteiten‘ ontplooien. Zoals voorlichting, overleg met overheden, excursies, het onderhouden van een website, nieuwsbrieven, acties etc. Je moet als groep kunnen aantonen dat je dit soort niet-juridische activiteiten ontplooit – niet allemaal, maar minstens één daarvan. Het is dus zaak bewijs hiervan te verzamelen, zoals media-clips, verslagen, flyers, aankondigingen in kranten, e.d.
Kijk dus nog eens goed naar uw statuten!
De Milieufederatie kan adviseren over aanpassing daarvan. Stuur bewijsstukken van niet-juridische activiteiten en een kopie van de doelstellingen uit de statuten, meteen mee met het bezwaarschrift. Dat is niet verplicht, maar zo maakt u de kans zo klein mogelijk dat u eerst gedwongen wordt een aparte juridische procedure tegen niet-ontvankelijk verklaring te voeren. Wordt u gehoord door de bezwaar- en adviescommissie, vraag dan expliciet of de commissie hier een probleem ziet. Dan kunt u nog voor het advies en voor de gemeente op uw bezwaarschrift beslist, met het nodige bewijsmateriaal komen.
Ook willen gemeenten zich nog wel eens beroepen op de rechterlijke uitspraak, waarin de eis werd gesteld dat een natuurgroep uit Moordrecht precies aangaf voor welke dier- en plantensoorten zij zich inzette (!) en vergelijkbare eisen stellen. Gelukkig is die merkwaardige uitspraak inmiddels gecorrigeerd door ons hoogste rechtscollege, de Raad van State (uitspraak van 15 februari 2012, nr. 201104809/1), maar het is niet uit te sluiten dat gemeenten die het zichzelf gemakkelijk willen maken hier toch weer op terugvallen.
Gelukkig worden groepen die de moeite nemen om in beroep te gaan tegen de niet-ontvankelijk verklaring, door de rechter vrijwel altijd in het gelijk gesteld. Maar vervelend is het wel, want die procedures kosten tijd, geld en moeite en bovendien is het bestreden besluit daarna niet altijd meer terug te draaien.
Wordt u niet-ontvankelijk verklaard, door de gemeente of in het advies van de bezwaar- en adviescommissie, neem dan altijd contact op met ons. Mail de Milieufederatie of bel 075 6351598. Wij kunnen u adviseren, en komen zo ook te weten bij welke gemeenten nog verkeerde uitgangspunten bestaan.
Lex de Savornin Lohman